سلام . قرار بود از اين پست به بعد بحث در مورد طراحي ماشين آلات صنايع غذايي ( بخصوص صنايع آرد ) رو شروع كنيم . جا داره اينجا از استاد عزيزم جناب آقاي مهندس احمدي هم تشكر كنم ضمن اينكه در اين مطالب از جزوه ي درسي ايشون هم استفاده مي كنم.

با توجه به اينكه رشته ي مهندسي تكنولوژي صنايع غذايي رشته ي منحصر بفرديه و براي اولين بار در ايران تدريس مي شه و بنده ي حقير يكي از اولين هايي هستم كه دارم اين رشته رو مي خونم ، با اين حال اين رشته هم مثل ساير رشته ها از نظر بازار كار واقعا دچار مشكله ، اينوگفتم كه يه وقت به سرتون نزنه كه برين و اين رشته رو بخونيد هر چند كه دانشگاه آزاد و علمي كاربردي بدون هيچ برنامه اي شديدا سعي در  اشباع بازار اين رشته داشتن و دارن در ضمن اين رشته با مهندسي صنايع غذايي  فرق داره چرا كه در رشته ي مهندسي صنايع غذايي هدف كنترل كيفيت فيزيكي ، شيميايي ، ميكروبي و ارگانولپتيكي مواد غذايي و همچنين  مديريت خطوط توليد از نظر توليد و فرآوري ماده ي غذايي هستش  در حاليكه در مهندسي تكنولوژي صنايع غذايي علاوه بر موارد بالا ، بيشتر طراحي  ماشين آلات صنايع غذايي مد نظر هستش. تا قبل از اين و حتي الان هم در ايران دستگاه هاي صنايع غذايي توسط مهندسان مكانيك ساخته مي شده و مي شه  ، اميدوارم از اين به بعد صاحبان صنايع محترم به وجود متخصصين اين رشته توجه كنند و در جذب فارغ التحصيلاي اين رشته يه كم فقط يه كم توجه نشون بدن  . به هر حال از بازار كارش كه بگذريم رشته ي واقعا كاربردي و جالب و كارآمدي هستش ، اين ها رو گفتم كه يه كم دلم خنك بشه ، از بحث رشته شناسي كه بگذريم به بحث خودمون مي رسيم .

در اين جا هدف اينه كه ياد بگيريم اصول كلي طراحي ماشين آلات  رو  در مرحله ي اول و بعد هم بتونيم طراحي  دستگاه هاي صنايع غذايي رو بطور عملي داشته باشيم .

خوب براي اين منظور قبل از هر چيز بايد يه چيزايي رو در رابطه با اصول كلي طراحي بدونيم ، پس ، از مطالبي در مورد ماشين ابزار شروع مي كنيم . اما قبل از شروع بايد بگم كه قبول دارم كه خيلي سخته و گنگ بنظر ميآد اما لازمه ، مطمئن باشيد پايان شيريني داره . راستي اينجا لازمه كه از دوست بسيار خوب وبلاگ نويسمون جناب آقاي عليرضا كه در اين زمينه با راهنماييشون من و به انجام اين كار و در واقع شروع آموزش ماشين ابزار و طراحي  و .. تشويق و در واقع مصمم كردن هم تشكر كنم .

ماشين ابزار 1

اولين مبحث در رابطه با سيستم هاي انتقال حركت هستش . جهت انتقال حركت از يك نقطه به نقطه ي ديگه ميشه از چندين سيستم متفاوت استفاده كرد  كه شامل : چرخ دنده ، تسمه و زنجير مي شه .

اگر بخواهيم حركت رو به كمك دنده ها منتقل كنيم چندين حالت قابل بررسي هستش شامل :

چرخ دنده ي ساده

چرخ دنده ي مخروطي

حلزون و چرخ حلزون

چرخ دنده ي مارپيچ

و چرخ و شانه .

جهت حل مسائل مربوط به چرخ دنده ها شاخص هاي زير قابل بررسي هستند .

قطر خارجي يا سردنده يا قطر قطعه كار =da

قطر پاي دنده يا قطر داخلي =df

ارتفاع سر دندانه =ha

لقي=c

ارتفاع پاي دندانه =hf

قطر تقسيم يا قطر دايره ي گام يا قطر متوسط =do

ارتفاع دندانه =h

تعداد دندانه =z

مدول=m

پهناي دنده =b

گام =p

خوب ميشه گفت مدول چرخ دنده كه با m نشون داده مي شه  از رابطه ي بين قطر چرخ دنده و تعداد دندانه ي روي آن بدست مي آيد .يعني :  m= do / z

و گام يا p نيز به فاصله ي بين دو تاج متوالي گفته مي شود و از رابطه ي  p = 3/14 . m   بدست مياد.

اگر بخواهيم ارتفاع دندانه يا h رو بدست بياريم هم از رابطه ي h = 2/167 . m  استفاده ميشه.

لقي هم كه به حد مجاز فاصله ي بين نقطه ي درگيري دو دندانه ي چرخ دنده گفته ميشه و از رابطه ي  hf = m + c  بدست مياد .

در ضمن  ارتفاع سر دندانه هم برابر با مدول خواهد بود يعني : ha = m

تذكر : جهت حل مسائل مربوط به چرخ دنده وجود 3 رابطه ي زير نيز ضروريه :

h = 2m + c           يا   h = hf + ha    

 da = m ( z + 2 )    

فاصله ي محوري چرخ دنده :

در محاسبات مربوط به تركيب چرخ دنده ها جهت تعيين موقعيت اتصال اونها دونستن اندازه ي فاصله محوري يا اندازه ي فاصله ي مركز دو چرخ دنده اي كه با هم درگير هستند (a)،  حائض اهميته .

حالت اول – اگر اتصال چرخ دنده ها بصورت خارجي   باشه اندازه ي (a)  برابر است با :

a = m(z1+z2)/ 2                                                                                      

نكته ي قابل توجه اينه كه دو چرخ دنده در صورتي باهم درگير مي شوند كه داراي مدول هاي برابر باشند . و در واقع مدول از رابطه   m = m1 +m2 / 2   بدست مياد .

حالت دوم – اگر درگيري بصورت داخلي باشه در اين صورت هم (a) از رابطه ي زير بدست مياد:   a=m(z1+z2)/ 2  

در زير تصوير درگيري دو چرخ دنده رو بصورت داخلي و بصورت خارجي مشاهده مي كنيد .

خوب براي اين پست ديگه كافيه ، اميدوارم از اين مطالب نهايت استفاده رو ببريد .اگر مطالب رو كپي و در ورد پيست كنيد فرمول ها درست ميشن ، بايد منو ببخشيد اگه اينطوري قابل خوندن نيستند.

راستي دوستان علاقمند به رباتيك ، اون گروهي كه تمايل به يادگيري و كار در اين زمينه دارند البته با داشتن يه پيش زمينه اي در رابطه با الكترونيك ، كامپيوتر و يا مكانيك در صورت تمايل مي تونند در كلاسهاي رباتيك  باشگاه رباتيك  - كانون علوم - فرهنگسراي بهمن واقع در ميدان بهمن  بصورت رايگان شركت كنند . جهت اطلاع دوستان اين كلاس ها هفته اي 1 بار دوشنبه ها ساعت 30/4 تا 6 و زير نظر استاد عزيزم جناب آقاي مهندس مشهدي برگزار ميشه (قابل توجه مبتديان : اگه تصميم به ثبت نام داريد زودتر اقدام كنيد چراكه اين كلاس ها بصورت مجدد و اخيرا برگزار ميشه و مراحل ابتدايي آموزش رو طي مي كنه ) تا پست بعدي ... .

سلام . تو اين پست به ادامه ي  بحث در رابطه با رباتيك پايه  مي پردازيم .  يه خبر خوبم براتون دارم در پست هاي بعدي مي خوام به اصول طراحي ماشين آلات ( مخصوصا صنايع غذايي ) و يه جاهايي هم ماشين ابزار و اين صحبت ها بپردازم  . و حالا ميريم سر بحث خودمون در رابطه با رباتيك .

پتانسيومتر  يكي ديگه از قطعاتي هستش كه در ساخت مدارهاي مختلف ممكنه به كارمون بياد . كه در واقع يك مقاومت متغير قابل تنظيمه . در بسياري از مدارها احتياج به مقاومتي داريم كه بتونيم مقدارش رو تغيير بديم از جمله در مدار سنسورها مثلا زمانيكه از سنسور cny70 استفاده مي كنيم كه همونطور كه ميدونيد اين سنسور يك سنسور تشخيص رنگ سياه و سفيد هستش و بيشتر جهت ساخت ربات هاي مسير ياب و جهت تشخيص خطوط سياه  از زمين سفيد مورد استفاده قرار ميگيره  . براي اينكه بتونيم ميزان سنس رنگ رو توسط اين سنسور بهبود بديم و در واقع افزايش بديم بايد با مقاومت هاي با مقدارهاي مختلف اين كار و انجام بديم و دراينجا پتانسيومتر به كمك ما مياد و زحمت ما رو كمتر مي كنه .

بهر حال پتانسيومتر داراي 3 تا پايه يا سر هستش كه بترتيب 3و 2و 1 هستند و شامل 2 سر ابتدا و انتهايي كه به سرهاي كناري يا ثابت معروفند  و يك سر وسط كه به بازوي متحرك متصله .مقاومت دو سر كناري ثابت و برابر مقدار ولوم هستش ولي مقاومت بازوي متحرك با هريك از اين دو سر كناري متفاوت خواهد بود .در واقع :

 R13=150 K                                                                                                                                                                                                     مقدار متغير =R23 يا R12

R12+R23=R13

قطعه ي بعدي ميكروسوئيچ  هست كه داراي يك ساختار مكانيكي و 3 تا پايه شامل :

C, NO , NC

كه درواقع ميشه گفت :

CLOSE , NORMALY OPEN , NORMALY CLOSE

هستند .كه مورد استفادش بيشتر در ربات هاي مكانيكي و ساده است كه بدون هيچ برنامه اي و از طريق همين ميكروسوئيچ ها هدايت ميشن به اين ترتيب كه با برخورد تيغه ي ميكروسوئيچ به يك جسم يا ديوار تيغه بسته ميشه و به اين ترتيب 5 ولت به موتور داده ميشه و موتور و طبعا چرخ متصل به اون شروع به كار و چرخش ميكنه و در نتيجه ربات ميتونه دور بزنه . توضيحات بيشتري رو كه در مورد اين ربات ميدم ميتونه قضيه رو براتون روشن تر كنه . 

داستان از اين قرار هستش كه اساس كار اين ربات بسيار ساده نصب 4 تا ميكروسوئيچ كه در 4 طرف بدنه ي ربات قرار ميگيرند و 2 موتور كه هر كدوم به يه چرخ وصل هستند ويه منبع تغذيه روي يك صفحه ي نازك و سبك كه ميتونه هر چيزي باشه كه توانايي نگهداري اين قطعات رو داشته باشه و در ضمن وزن زيادي هم نداشته باشه  هستش.

همونطور كه گفتم ميكروسوئيچ 3 تا پايه ي C,NO ,NC داره كه به طوري كه در شكل زير ميبينيد به صورت ضربدري به موتورها وصل شده و به اين ترتيب با خوردن ميكروسوئيچ سمت چپ به مانع و فرستاده شدن 5 ولت به موتور سمت راست كه به ميكروسوئيچ سمت چپ وصله و روشن شدن موتور و چرخش چرخ و خاموش بودن موتور سمت چپ ، ربات ميتونه دور بزنه و از دست مانع رها بشه و به حركتش ادامه بده . شكل را از

   ببينيد.